İş hukukundaki genel kural, kendi isteğiyle işten ayrılan çalışanın kıdem tazminatından mahrum kalması yönündedir. Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) mevzuatı, bu kurala önemli bir hukuki istisna tanır. Emeklilik için gerekli yaş haricindeki prim gün sayısı ve sigortalılık süresi şartlarını dolduran çalışanlar, durumlarını belgeledikleri takdirde istifa etseler dahi kıdem tazminatına hak kazanırlar.
Tazminat hakkının doğması için aranan şartlar, kişinin sigortalı olarak iş hayatına başladığı tarihe göre değişkenlik göstermektedir. Özellikle 30 Nisan 2008 sonrasında ilk kez sigortalı olanlar bakımından 5510 sayılı Kanun hükümleri yürürlüktedir ve bu çalışanlar için kademeli olarak artan prim günü şartları uygulanmaktadır. Sürecin olumlu sonuçlanması için belirlenen prim ödeme gün sayısının eksiksiz tamamlanmış olması şarttır.
## Hukuki Adımlar ve SGK Yazısının Önemi
Bu haktan yararlanabilmek için izlenecek idari usul hayati önem taşır. Çalışanların, iş sözleşmelerini sonlandırmadan önce yetkili SGK merkezlerine başvurarak yaş şartı dışındaki emeklilik koşullarını sağladıklarını gösteren resmi belgeyi almaları gerekir. İşverene iletilecek bu evrak, yapılan feshin niteliğini sıradan bir istifadan ayırarak yasal bir hak kullanımına dönüştürür. Belge temin edilmeden yapılan fesihlerde çalışanların tazminat haklarını kaybetme riski bulunmaktadır.
Bildirim sürecinde işverene yazılı olarak sunulacak fesih ihbarında, ayrılığın gerekçesi olarak SGK'dan alınan resmi belge net bir şekilde gösterilmelidir. İşveren, onaylı belge kendisine ulaştığında kanuni tazminatı ödemekle yükümlü kılınır. Öte yandan, SGK yazısına dayanılarak yapılan fesihlerde çalışanın ihbar süresi bekleme veya ihbar tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmamaktadır; belge ibraz edildiği an sözleşme haklı nedenle derhal feshedilebilir.
